WSTĘPNY PROGRAM 5. EDYCJI KONFERENCJI

22 – 23 MAJA 2026, CIECHANOWIEC
24 MAJA 2026, WARSZAWA
(Organizatorzy zastrzegają możliwość zmian w Programie)

Piątek, 22 maja - Muzeum Rolnictwa, Ciechanowiec i hybrydowo

9.00
otwarcie biura konferencji i rozpoczęcie rejestracji uczestników
10.00
uroczyste otwarcie Konferencji (powitanie Uczestników przez Dyrekcję Muzeum i prof. Iwonę Arabas z IHN PAN)

10.20 – 12.00
SESJA I. Krzysztof Kluk i Jego epoka – w 230. rocznicę śmierci

LAUDACJA BADACZA DZIEŁ KRZYSZTOFA KLUKA prof. Zbigniewa Wójcika

1. prof. dr hab. Zbigniew Wójcik Instytut Historii Nauki PAN Ksiądz Krzysztof Kluk i jego epoka
2. dr Peter W. Górski, mgr Norbert Tomaszewski Societas Scientiarum Klukoviana et Jablonovianae Biografistyka florystyczna ks. Krzysztofa Kluka (1739-1796) od prof. Gabriela Brzęka do prof. Zbigniewa Wójcika
3. mgr Dorota Gnatowska, kierowniczka Działu Tradycji Zielarskich Muzeum Rolnictwa im. Ks. K. Kluka w Ciechanowcu „Regestr roślin zdatnych do różnego zażycia ekonomicznego”, czyli rzecz o praktycznym wykorzystaniu roślin według zaleceń ks. Krzysztofa Kluka”
4. Bogdan Klejzerowicz Societas Scientiarum Klukoviana et Jablonovianae Zależności biologiczne przeplatki aurinii (Euphydryas aurinia) od czarcikęsu łąkowego oraz czarcikęsika Kluka – ujęcie przyrodniczo – zielarskie
5. prof. dr hab. Bożena Popiołek Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie Dworskie ogrody pełne ziół. Kobiece pasje ogrodnicze w osiemnastowiecznej Rzeczypospolitej
6. dr hab. Iwona Arabas, prof. PAN Instytut Historii Nauki PAN Thesaurus regni naturalis księżnej Anny Jabłonowskiej

12:00 - 12:30 Przerwa

12:30 – 13:45
SESJA II. Rośliny lecznicze w naukach farmaceutycznych: hybrydowo

1. dr Lidia Czyż Przewodnicząca Sekcji Historii Farmacji PTFarm, Rzeszów Kory polskich drzew źródłem czynnych substancji leczniczych
2. Dr Magdalena Białoń Zakład Neurochemii, Instytut Farmakologii im. Jerzego Maja Polskiej Akademii Nauk w Krakowie Terpen, który uspokaja głowę: β-kariofilen z Cannabis sativa i jego potencjał w psychiatrii
3. Dr Marta Kędziora Instytut Farmakologii im. Jerzego Maja Polskiej Akademii Nauk Perspektywy terapeutyczne kanabinoidów, ze szczególnym uwzględnieniem kanabidiolu (CBD), w świetle współczesnych badań neurofarmakologicznych
4. dr Beata Sulik-Tyszka Narodowy Instytut Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie Rośliny lecznicze wspomagające odporność w zwalczania SARS-CoV-2
5. dr Kinga Pilarska - Dudziak Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu, Wydział Biotechnologii i Nauk o Żywności, Katedra Biotechnologii i Mikrobiologii Żywności Od roślin-pułapek do biofabryk: kultury in vitro roślin owadożernych jako źródło metabolitów o znaczeniu etnofarmaceutycznym

13:45 - 14:45 Przerwa

15:00 – 17:30
SESJA III. Rośliny lecznicze w historii botaniki i nauk medycznych część 1: hybrydowo

1. prof. dr hab. Ludwik Frey Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN Kwiat Linneusza - relikt wędrujący
2. dr hab. Jacek Drobnik Katedra i Zakład Botaniki Farmaceutycznej i Zielarstwa, Wydział Nauk Farmaceutycznych, Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach Teoria o czyszczeniu krwi w medycynie naukowej i ludowej od XVIII do końca XX w.
3. dr hab. Małgorzata Ewa Kowalczyk, prof. UWr. Uniwersytet Wrocławski „O lekarstwach dopomagających dziecięciu w ospie i odrze”. Rośliny lecznicze w terapii chorób zakaźnych wieku dziecięcego w XVIII wieku
4. dr hab. Aleksandra Jakóbczyk-Gola Muzeum Historii Polski, Uniwersytet Warszawski Rośliny w dawnej profilaktyce zdrowotnej u zwierząt
5. dr hab. Urszula Kicińska, prof. UKEN Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie Choroby koni i sposoby ich leczenia w poradnikach medycznych XVIII wieku
6. prof. dr hab. Adam Matkowski, Marek Malicki, Sylwia Zielińska Zakład Biologii i Botaniki Farmaceutycznej i Ogród Botaniczny Roślin Leczniczych, Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu Rübezahl, laboranci i jelenia góra... albo o leczniczych dzikich gatunkach i reliktach kulturowych na południowo-zachodnich kresach XXI-wiecznej Polski
7. Dr hab. Agnieszka Laszczak-Słaby, prof. UKEN Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, Instytut Historii i Archiwistyki „Parchy końskie…” - substancje pochodzenia roślinnego w opiece nad końmi w okresie nowożytnym
8. Magdalena Masłowska Archiwum Państwowe w Warszawie Środki lecznicze stosowane podczas epidemii cholery w Warszawie w latach 1831-1855
9. dr Maciej Włodarczyk, Michał Gleńsk, dr Danuta Raj Katedra i Zakład Farmakognozji i Leku Roślinnego Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu Ożanki (Teucrium L.): Połączenie wiedzy etnofarmakologicznej i badań chemicznych w kontekście zastosowań leczniczych

17:30 - 18:00 Dyskusja i podsumowanie Sesji

18:00 Przerwa i zajęcia fakultatywne

Sobota, 23 maja - Muzeum Rolnictwa, Ciechanowiec i hybrydowo

9:00 – 10:30
SESJA III. Rośliny lecznicze w historii botaniki i nauk medycznych część 2

1. mgr Iwona Dymarczyk, dr hab. Ewa Capecka, prof. URK Muzeum Farmacji UJ CM, Uniwersytet Rolniczy w Krakowie Analiza wybranych zapomnianych postaci leku roślinnego z okresu XVII i XVIII wieku w oparciu o napisy na fajansowych naczyniach aptecznych z kolekcji Mateusza B. Grabowskiego z Muzeum Farmacji UJ CM
2. dr Jakub Węglorz Instytut Historyczny Uniwersytetu Wrocławskiego Tłumaczenie nazw oraz identyfikacja roślin leczniczych w edycjach źródłowych
3. dr hab. Aneta Sulborska-Różycka, prof. UP dr hab. Agata Konarska, prof. UP Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie Cechy anatomiczne i metabolity w liściach Plantago major L.
4. dr Magdalena Oprządek Ogród Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego, Pracownia Edukacji Rośliny lecznicze w historii Ogrodu Botanicznego Uniwersytetu Warszawskiego
5. dr n. farm. Paulina Oszajca Schweizerische Gesellschaft für Geschichte der Pharmazie (SGGP) Rośliny lecznicze stosowane przez Annę Wazównę na podstawie jej korespondencji z lat 1586–1625
6. dr Katarzyna Pękacka-Falkowska Instytut Historii Polskiej Akademii Nauk Egzotyczne rośliny w siedemnastowiecznym Gdańsku

10:30 - 11:00 Przerwa

11:00 – 12:30
SESJA IV. Rośliny lecznicze w etnologii i antropologii kulturowej: hybrydowo

1. dr hab. Dorota Świtała-Trybek, prof. UO; dr hab. Anna Drożdż, prof. UŚ Uniwersytet Opolski; Uniwersytet Śląski w Katowicach Rośliny dziko rosnące w materiałach źródłowych „Komentarzy do Polskiego Atlasu Etnograficznego” (na materiale śląskim)
2. dr Maria Marciniak Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku Barwinek, mak, dziurawiec – trzy zioła z podkarpackiego herbarium
3. dr Wanda Stec Uniwersytet Gdański, Wydział Filologiczny Motyw miodu i pszczoły w nazewnictwie leczniczych roślin pożytkowych
4. dr Olga Kielak Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Wydział Filologiczny, Katedra Tekstologii i Gramatyki Języka Polskiego Kim jest „pokrzywniak”? O kognitywnych mechanizmach metaforyzacji roślin
5. dr hab. Norbert Mojżyn, prof. UKSW Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie Między wiedzą, wiarą i zabobonem: ziołolecznictwo moskiewskie epoki Iwana Groźnego w świetle źródeł historycznych
6. dr hab. Anna Odrzywolska, prof. UJD Uniwersytet Jana Długosza w Częstochowie Leki roślinne stosowane w terapii epilepsji w XVI wieku. Praktyki lecznicze na styku medycyny uczonej i kultury ludowej
7. dr hab. Izabela Spielvogel, prof. uczelni, Wojciech Lippa, Dyrektor Muzeum Diecezjalnego w Opolu Politechnika Opolska Dziedzictwo etnomedyczne medycyny żydowskiej II Rzeczypospolitej - analiza poradnika Sejfer derech ejc ha-chajim
8. mgr. Marta Skarżyńska, doktorantka Uniwersytet Wamińsko-Mazurski w Olsztynie Czarny bez czy biały bez? Wykorzystanie krzewu bzu w kulturze ludowej i jego miejsce w folklorze

12:30 - 13:15 Dyskusja i podsumowanie Sesji

13:15 - 14:45 Przerwa

15.00 – 16:00
SESJA V. Rośliny w historii nauk medycznych – użytkowe, jadalne i lecznicze: hybrydowo

1. dr hab. Robert Gruszecki, Profesor UP w Lublinie Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, Katedra Warzywnictwa i Zielarstwa Marchew krótka historia?
2. dr Elżbieta Jędrszczyk Uniwersytet Rolniczy w Krakowie, Wydział Biotechnologii i Ogrodnictwa, Katedra Ogrodnictwa Zmiany składu chemicznego, ze szczególnym uwzględnieniem barwników betalainowych oraz azotanów w różnych fazach rozwoju buraka ćwikłowego
3. Dr Barbara Domagała, Małgorzata Maciak Katedra Ogrodnictwa, Wydział Biotechnologii i Ogrodnictwa, Uniwersytet Rolniczy w Krakowie Charakterystyka i potencjał prozdrowotny maliny właściwej (Rubus idaeus L.) i maliny czarnej (Rubus occidentalis L.)
4. dr Gil Joanna Uniwersytet Rolniczy im. H. Kołłątaja w Krakowie Kapsaicyna – związek drażniący czy lek? Farmaceutyczny potencjał papryki ostrej

16:00 - 16:30 Dyskusja i podsumowanie Sesji

Niedziela, 24 maja – Pałac Staszica, PAN, Warszawa i hybrydowo

09:00 – 10:45
SESJA VI. Rośliny lecznicze w kulturze i sztuce.

1. prof. dr hab. Joanna Partyka Instytut Badań Literackich PAN Eukaliptus. Historia miłości i nienawiści
2. dr hab. Renata Bizek-Tatara, prof. UMCS Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie Funkcje roślin w powieści kryminalnej ,,Czarcie zieleˮ Jill Johnson
3. dr Anna Roter-Bourkane Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Ogród jako tworzywo dla sztuki - ogród Vanessy Bell w twórczości grupy Bloomsbury
4. mgr Maria Pająk Sekretarz PTF - Oddział Opole Opolska porcelana kwiatami malowana czy pisana?
5. prof. dr hab. Ewa Stryczyńska-Hodyl Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu „Znają je tylko ludzie, którzy dorastali w lesie”. Rośliny lecznicze w poemacie "Borek oniksztyński" Antoniego Baranowskiego
6. dr Sandra Wawrzyniak Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Baobab w języku literaturze i kulturze polskiej
7. mgr Ewa Kaczmarzyk, kustosz dyplomowany Muzeum Częstochowskie Zbiory historyczne w zielniku Muzeum Częstochowskiego. Zielnik Karola Karpały

10:45 - 11:15 Przerwa

11:15 – 13:45
SESJA VII. Posterowa w trybie hybrydowym

1. mgr Paulina Kozłowska Wydział Biologii Uniwersytetu Gdańskiego Zasoby wybranych leczniczych roślin naczyniowych na obszarze Arboretum Wirty
2. Kaja Męclewska, studentka Koło Naukowe Dietetyków, Zakład Dietetyki, Collegium Medicum Uniwersytet im. Andrzeja Frycza – Modrzewskiego w Krakowie Czy terapia ziołowa może zastąpić ryfaksyminę w leczeniu przerostu bakteryjnego jelita cienkiego?
3. Student Gustaw Czernik-Makowiecki, dr Kinga Pilarska-Dudziak Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu Allicyna i jej znaczenie w profilaktyce chorób sercowo-naczyniowych
4. Katarzyna Listwan, studentka Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu Związki biologicznie aktywne w kulturach in vitro roślin Anthemis tinctoria, Tanacetum vulgare oraz Matricaria chamomilla, analiza porównawcza i perspektywy wykorzystania
5. dr Marta Marzec, Magdalena Dzienisiuk, Izabela Nowak Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Wydział Chemii Ekstrakty roślinne w półstałych formach kosmetycznych – od właściwości do skuteczności
6. mgr Antonina Kasprzak, edukator Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy Rośliny inwazyjne - perspektywy i zagrożenia, wykorzystanie jako surowce zielarskie. Okiem edukatora muzealnego i zielarza fitoterapeuty
7. mgr Magdalena Radke Ostara - Fundacja ma Rzecz Dobrostanu Wsi Polskiej Koło Roku jako model zdrowia: sezonowość roślin jadalnych i leczniczych w ujęciu fitoterapii, etnobotaniki i psychodietetyki
8. Studentka Kinga Molik, studentka Małgorzata Sobczuk, dr Joanna Gil Uniwersytet Rolniczy w Krakowie Leki naszych prababek - między tradycją a nauką
9. Student Dawid Morawiec, dr Kinga Pilarska-Dudziak Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu Potencjał biosyntezy metabolitów wtórnych w kulturach in vitro wybranych gatunków mięty (Mentha spp.)
10. dr n. farm. Katarzyna Antoniak Badacz niezależny, Łódź Rośliny lecznicze w Palmiarni Łódzkiej
11. mgr Katarzyna Tulik Sekcja Historii Farmacji PTFarm, Rzeszów Sztuka wyróżniania. Motywy roślinne w adresach hołdowniczych znajdujących się w zbiorach Muzeum Marii Konopnickiej w Żarnowcu
12. dr Edyta Koncewicz-Dziduch Uniwersytet Ignatianum w Krakowie Flora Sinensis (1656) misjonarza Michała Boyma SJ jako pionierski opis egzotycznych roślin Dalekiego Wschodu
13. mgr Marcin Wągrodny Wielkopolskie Muzeum Niepodległości w Poznaniu „Co słychać z ziółkami?”. Zielarstwo w kręgu zainteresowań Młodych Polek w latach 30. XX w.
14. lek. med. Robert Księżopolski IHN PAN, Societas Scientiarum Klukoviana et Jablonovianae Rośliny lecznicze w medycynie biologicznej w II RP
15. mgr Marcin Więcek IHN PAN Preparaty roślinne w pismach T. Torosiewicza na temat bezpiecznego przechowywania leków
16. dr Michał Jasiński IHN PAN Producenci leków ziołowych wśród farmaceutów wyznania ewangelickiego w Warszawie

13:45 - 14:15 Dyskusja i podsumowanie Sesji oraz Konferencji

15:00 Zakończenie konferencji